Łukasz Kotyński 1*, Cezary Murawski 1
Afiliacje:
1 Wydział Inżynierii Środowiska, Politechnika Warszawska
* Kontakt / Correspondence: lukasz.kotynski@pw.edu.pl
DOI: 10.15199/17.2025.11.1, GWiTS 11/2025, listopad 2025
Pobierz PDF (Open Access)
Streszczenie:
Niniejszy artykuł został poświęcony zagadnieniu sterowania elementami dystrybucyjnej sieci gazowej w sytuacjach kryzysowych, w szczególności podczas wystąpienia awarii technicznej, takiej jak nieszczelność lub uszkodzenie infrastruktury. Głównym celem było przeanalizowanie zarówno aspektów technicznych, jak i ekonomicznych różnych scenariuszy zakłóceń pracy sieci gazowej oraz ocena możliwości minimalizowania ich skutków za pomocą odpowiedniego sterowania pracą elementów tej sieci. Analizowana sieć gazowa była zasilana z dwóch stacji redukcyjnych co pozwoliło na przebadanie różnych wariantów sterowania i zmiany przepływów w sieci. Szczegółowo opisano wybrane scenariusze awarii, przedstawiono wyniki obliczeń symulacyjnych oraz oszacowano potencjalne straty finansowe dla operatora sieci. Całość analiz przeprowadzono z wykorzystaniem specjalistycznego oprogramowania do modelowania pracy sieci gazowej.
Słowa kluczowe: awaria sieci, sterowanie, symulacja
Abstract:
This article is devoted to the issue of control of elements of the distribution gas network in emergency situations, in particular, during the occurrence of a technical failure, such as a leak or damage to the infrastructure. The main objective was to analyze both the technical and economic aspects of various scenarios of disruptions in the operation of the gas network and to assess the possibility of minimizing their effects by means of appropriate control of the operation of the elements of this network. The analyzed gas network was supplied from two reduction stations, which made it possible to study various variants of control and change of flows in the network. Selected failure scenarios were described in detail, the results of simulation calculations were presented, and potential financial losses for the network operator were estimated. The entire analysis was carried out using specialized software for modeling the operation of the gas network.
Keywords: network failure, control, simulation
Bibliografia
[1] Baryłka A. J.. 2015. „Urządzenia, instalacje i sieci gazowe wytwarzające, przetwarzające, przesyłające, magazynujące i zużywające paliwa gazowe”. Centrum Rzeczoznawstwa Budowlanego
[2] Bąkowski K.. 2013. „Sieci i instalacje gazowe. Poradnik projektowania, budowy i eksploatacji”. Wydawnictwo Naukowe PWN.
[3] Guzik J.. 2019. „Instalacje i sieci gazowe”. Wydawnictwo i Handel Książkami ‘KaBe’ s.c.
[4] Kwestarz M., Osiadacz A. J., Kotyński Ł.. 2019. „Method for leak detection and location for gas networks. Archives of Mining Sciences 64 (1): 131-150.
[5] Liou J.C.P., 1996. „Leak Detection by Mass balance Effective for Norman Wells Line”. Oil& Gas Journal 94, 17.
[6] Łaciak M.. 2019. „Bezpieczeństwo eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci gazowych”. Wydawnictwo Tarbonus.
[7] Matkowski A. (Red.), Barczyk J.. 2012. „Vademecum gazownika: praca zbiorowa. T. 4, Gaz ziemny: rynek, efektywność, bezpieczeństwo”. Stowarzyszenie Naukowo-Techniczne Inżynierów i Techników Przemysłu Naftowego i Gazowniczego.
[8] Osiadacz A. J., Kotyński Ł.. 2015. „Metoda wykrywania nieszczelności w przesyłowych sieciach gazowych (cz. 1)”, Gaz, Woda i Technika Sanitarna 89 (12): 423-426.
[9] Osiadacz A. J., Kotyński Ł.. 2016. „Komputerowa metoda wykrywania nieszczelności w przesyłowych sieciach gazowych (cz.2) Gaz, Woda i Technika Sanitarna 90 (1): 8-15.
[10] Stuart L. Scott, Maria A. Barrufet, 2003. „Worldwide Assessment of Industry Leak detection Capabilities for Single & Multiphase Pipelines”. Department of Petroleum Engineering Texas University.
[11] Szer. J., Błazik-Borowa E..2017. „Incidents associated with gas operation”. Archives of Civil Engineering. 63 (2): 145-164.
[12] Żuchowicki A. W., Żuchowicki J.. 2012. „Systemy sieci gazowych”. Wydawnictwo Uczelniane Politechniki Koszalińskiej
[13] https://przeciek24.com/nieszczelna-instalacja-metody-badania-nieszczelnosci-instalacji/
[14] https://www.psgaz.pl/przydatne-dokumenty-i-cenniki
[15] https://www.ure.gov.pl/pl/urzad/informacje-ogolne/aktualnosci/12023,Nowa-taryfa-dla-PGNiG-OD