DOI: 10.15199/17.2025.2.3, GWiTS 2/2025, luty 2025
Pobierz PDF (Open Access)
Streszczenie:
W artykule przedstawiono najważniejsze akty prawne i standardy przydatne w zarządzaniu ryzykiem w projektach związanych z ponownym wykorzystaniem wody. Zrównoważone zarządzanie zasobami wodnymi wymaga wdrażania innowacyjnych rozwiązań, które optymalizują i racjonalizują wykorzystanie zasobów, przy jednoczesnym priorytetowym traktowaniu dobrostanu ludzi i środowiska. Kryzys klimatyczny i zmiany w lokalnym bilansie wodnym zmuszają zainteresowane strony w regionie Morza Bałtyckiego do poszukiwania alternatywnych rozwiązań. Zapewnienie bezpieczeństwa we wszystkich zastosowaniach ma kluczowe znaczenie, a podstawą wszystkich inicjatyw jest kompleksowa i wiarygodna ocena ryzyka. Chociaż zarządzanie ryzykiem w korzystaniu z wody jest koncepcją dobrze ugruntowaną, metodologie muszą być starannie dostosowane do konkretnych potrzeb każdego rozwiązania, biorąc pod uwagę zaangażowane zainteresowane strony. Jedynym rozporządzeniem UE skupiającym się na jakości wody odzyskiwanej ze ścieków jest rozporządzenie 2020/741, które dotyczy przede wszystkim nawadniania w rolnictwie, ustalając podstawowe wymagania jakościowe. Jednak najbardziej intrygującym i znaczącym aspektem tego rozporządzenia jest organizacja procesu odzyskiwania i ponownego wykorzystania wody oraz uwzględnienie w nim wytycznych dotyczących oceny ryzyka. Dalsze szczegóły przydatne do oceny ryzyka znajdują się w Rozporządzeniu Delegowanym Komisji Europejskiej, które rozwija i wyjaśnia postanowienia rozporządzenia głównego. Ponadto wytyczne Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) i standardy Międzynarodowej Organizacji Normalizacyjnej (ISO) stanowią cenne zasoby w ocenie ryzyka.
Słowa kluczowe: odzysk wody, zarządzanie ryzykiem, standardy.
Abstract:
The article presents key legal acts and standards useful in risk management for projects related to water reuse. Sustainable water resource management requires implementing innovative solutions that optimize and rationalize resource use while prioritizing human and environmental well-being. The climate crisis and changes in local water balance compel stakeholders in the Baltic Sea Region to seek alternative solutions. Ensuring safety in all applications is critical, as well as making comprehensive and reliable risk assessments the foundation of all initiatives. While risk management in water use is a well‑established concept, methodologies must be carefully tailored to the specific needs of each solution, considering the stakeholders involved. The only EU regulation focusing on the quality of water reclaimed from wastewater is Regulation 2020/741, which primarily addresses agricultural irrigation by setting basic quality requirements. However, the most intriguing and significant aspect of this regulation lies in the organization of the water recovery and reuse process and its inclusion of risk assessment guidelines. Further details useful for risk assessment are provided in the European Commission’s Delegated Regulation, which elaborates and clarifies the provisions of the main regulation. Additionally, guidance from the World Health Organization (WHO) and standards from the International Organization for Standardization (ISO) are valuable resources in risk assessment.
Keywords: water recovery, risk management, standards.
Bibliografia
[1] BMP. (2024). Czemu warto być wytrwałym? Kierunek wód-kan.
[2] Interreg Baltic Sea. (2024, February 18). ReNutriWater. https://interreg-baltic.eu/project/renutriwater-interreg-baltic-sea-region/
[3] Interreg Baltic Sea. (2024, February 18). WaterMan. https://interreg-baltic.eu/project/waterman/
[4] Katowickie Wodociągi. (2025, January 10). Katowickie Wodociągi. https://www.wodociagi.katowice.pl
[5] Komisja Europejska. (2024). Załącznik do rozporządzenia delegowanego Komisji uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/741 w odniesieniu do specyfikacji technicznych kluczowych elementów zarządzania ryzykiem.
[6] Ramm, K., Smol, M. (2024). The potential for water recovery from urban waste water – The perspective of urban waste water treatment plant operators in Poland. Journal of Environmental Management, 358, 120890. https://doi.org/10.1016/j.jenvman.2024.120890
[7] Ricart, S., Rico, A. M. (2019). Assessing technical and social driving factors of water reuse in agriculture: A review on risks, regulation and the yuck factor. Agricultural Water Management, 217, 426–439. https://doi.org/10.1016/j.agwat.2019.03.017
[8] Schmidt, C. W. (2008). The yuck factor: When disgust meets discovery. Environmental Health Perspectives, 116(12). https://doi.org/10.1289/ehp.116-A524
[9] Unia Europejska. (2020). Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/741 z dnia 25 maja 2020 r. w sprawie minimalnych wymogów dotyczących ponownego wykorzystania wody.
[10] Unia Europejska. (1991). Dyrektywa Rady z dnia 21 maja 1991 r. dotycząca oczyszczania ścieków komunalnych.
[11] Unia Europejska. (2024). Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/3019 z dnia 27 listopada 2024 r. dotycząca oczyszczania ścieków komunalnych (wersja przekształcona).
[12] Unia Europejska. (2000). Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiająca ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej.
[13] Unia Europejska. (2006). Dyrektywa 2006/118/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. w sprawie ochrony wód podziemnych przed zanieczyszczeniem i pogorszeniem ich stanu.
[14] Unia Europejska. (2008). Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/105/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie środowiskowych norm jakości w dziedzinie polityki wodnej.
[15] World Health Organisation. (2016). Sanitation Safety Planning Manual for safe use and disposal of wastewater, greywater and excreta.
[16] World Health Organization. (2023). Water Safety Plan Manual.