{"id":1151,"date":"2025-09-01T12:05:00","date_gmt":"2025-09-01T12:05:00","guid":{"rendered":"https:\/\/gwits.pl\/?p=1151"},"modified":"2026-02-24T23:46:47","modified_gmt":"2026-02-24T23:46:47","slug":"wybrane-aspekty-wystepowania-i-wykorzystania-wod-leczniczych-w-sudetach-the-selected-aspects-of-distribution-and-utilization-therapeutic-waters-in-sudety-region","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wybrane-aspekty-wystepowania-i-wykorzystania-wod-leczniczych-w-sudetach-the-selected-aspects-of-distribution-and-utilization-therapeutic-waters-in-sudety-region\/","title":{"rendered":"Wybrane aspekty wyst\u0119powania i wykorzystania w\u00f3d leczniczych w Sudetach \/ The selected aspects of distribution and utilization therapeutic waters in Sudety region"},"content":{"rendered":"\n

El\u017cbieta Durlej, Anna Sowi\u017cd\u017ca\u0142<\/a><\/em><\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

DOI: 10.15199\/17.2025.9.5<\/strong>, GWiTS 9\/2025, wrzesie\u0144 2025<\/p>\n\n\n\n

Pobierz PDF<\/a>\u00a0(Open Access)<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Streszczenie:
<\/strong>Celem niniejszej pracy jest przedstawienie wybranych aspekt\u00f3w wyst\u0119powania oraz wykorzystania w\u00f3d leczniczych w Sudetach, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem uzdrowiska L\u0105dek-Zdr\u00f3j jako reprezentatywnego przyk\u0142adu. Om\u00f3wiono uwarunkowania geologiczne sprzyjaj\u0105ce obecno\u015bci w\u00f3d leczniczych w regionie, ich typologi\u0119, genez\u0119 oraz parametry fizykochemiczne. Przeanalizowano r\u00f3wnie\u017c aktualny stan eksploatacji i zastosowania w\u00f3d w balneoterapii, z podkre\u015bleniem ich znaczenia w leczeniu r\u00f3\u017cnych schorze\u0144. Szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 po\u015bwi\u0119cono cechom hydrogeologicznym i sk\u0142adowi chemicznemu w\u00f3d l\u0105deckich, kt\u00f3re ze wzgl\u0119du na obecno\u015b\u0107 radonu, fluoru i siarkowodoru maj\u0105 szerokie zastosowanie lecznicze. Wnioski wskazuj\u0105 na wysokie znaczenie gospodarcze i terapeutyczne zasob\u00f3w w\u00f3d leczniczych Sudet\u00f3w oraz potrzeb\u0119 ich zr\u00f3wnowa\u017conego wykorzystania.<\/p>\n\n\n\n

S\u0142owa kluczowe:<\/strong> Sudety, wody lecznicze, L\u0105dek-Zdr\u00f3j, balneoterapia, geologia, hydrogeologia<\/p>\n\n\n\n

Abstract:
<\/strong>The aim of this paper is to present selected aspects of the occurrence and utilization of medicinal waters in the Sudetes, with a particular focus on the spa town of L\u0105dek-Zdr\u00f3j as a representative example. The study discusses geological conditions favoring the presence of medicinal waters, their typology, origin, and physicochemical parameters. It also analyzes the current state of exploitation and the use of these waters in balneotherapy, emphasizing their relevance in the treatment of various diseases. Special attention is given to the hydrogeological features and chemical composition of the waters in L\u0105dek-Zdr\u00f3j, which due to the presence of radon, fluoride, and hydrogen sulfide are widely applied in therapeutic practices. The conclusions highlight the economic and medical significance of Sudetes’ medicinal waters and the importance of their sustainable use.<\/p>\n\n\n\n

Keywords:<\/strong> Sudetes, medicinal waters, L\u0105dek-Zdr\u00f3j, balneotherapy, geology, hydrogeology<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

Bibliografia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

[1] Ci\u0119\u017ckowski Maciej. 1967.\u201eSt\u0119\u017cenie radonu w wodzie ze \u017ar\u00f3d\u0142a \u201eJerzy\u201d w L\u0105dku Zdroju w czasie jej transportu magazynowania. Problemy Uzdrowiskowe: 68-73.<\/p>\n\n\n\n

[2] Ci\u0119\u017ckowski Wojciech.1980. \u201eHydrogeologia i hydrochemia w\u00f3d termalnych L\u0105dka Zdroju\u201d. Problemy Uzdrowiskowe:125 \u2013 193.<\/p>\n\n\n\n

[3] Ci\u0119\u017ckowski Wojciech. 1983. \u201dWody termalne L\u0105dka Zdroju\u201d.<\/p>\n\n\n\n

[W:] II Og\u00f3lnopol. Symp. Wsp\u00f3\u0142czesne Problemy Hydrogeologii Regionalnej, L\u0105dek Zdr\u00f3j :30\u201340.<\/p>\n\n\n\n

[4] Ci\u0119\u017ckowski Wojciech.1990. \u201dStudium hydrogeochemii w\u00f3d leczniczych Sudet\u00f3w polskich\u201d. (Prace Naukowe Instytutu Geotechniki Politechniki Wroc\u0142awskiej 60).<\/p>\n\n\n\n

[5] Ci\u0119\u017ckowski Wojciech, Ciekot Bogdan, Liber \u2013 Makowska El\u017cbieta, Og\u00f3rek Anna. 2011. \u201eCharakterystyka warunk\u00f3w wyst\u0119powania eksploatacji w\u00f3d termalnych L\u0105dka Zdroju\u201d Technika Poszukiwa\u0144 Geologicznych Geotermia, Zr\u00f3wnowa\u017cony Rozw\u00f3j (1 \u2013 2): 61-68.<\/p>\n\n\n\n

[6] Ci\u0119\u017ckowski Wojciech, Marsza\u0142ek Henryk, W\u0105sik Miros\u0142aw. 2011.\u201d Metody badawcze w poszukiwaniu i rozpoznawaniu z\u0142\u00f3\u017c w\u00f3d termalnych w sudeckim regionie geotermalnym\u201d Technika Poszukiwa\u0144 Geologicznych Geotermia, Zr\u00f3wnowa\u017cony Rozw\u00f3j (1 \u2013 2):52, 56.<\/p>\n\n\n\n

[7] Kie\u0142czawa Barbara. 2013. \u201eCharakterystyka hydrochemiczna w\u00f3d termalnych L\u0105dka-Zdroju\u201d. Technika Poszukiwa\u0144 Geologicznych, Geotermia, Zr\u00f3wnowa\u017cony Rozw\u00f3j 52 (2):105\u2013116.<\/p>\n\n\n\n

[8] Kie\u0142czawa Barbara, Liber \u2013 Makowska El\u017cbieta. 2017. \u201eWarunki geotermiczne rejonu L\u0105dka \u2013 Zdroju\u201d Technika Poszukiwa\u0144 Geologicznych. 56(2): 105-115.<\/p>\n\n\n\n

[9] Kocha\u0144ski Jan Wies\u0142aw. 1978. \u201dLecznicze zastosowanie radonu-222 w Uzdrowisku L\u0105dek\u201d. Problemy Uzdrowiskowe: 47\u201367.<\/p>\n\n\n\n

[10] Liber \u2013 Makowska El\u017cbieta. 2011. \u201dDynamiczne oddzia\u0142ywanie pomi\u0119dzy uj\u0119ciami w\u00f3d termalnych L\u0105dka \u2013 Zdroju\u201d. Technika Poszukiwa\u0144 Geologicznych Geotermia, Zr\u00f3wnowa\u017cony Rozw\u00f3j (1 \u2013 2) 71.<\/p>\n\n\n\n

[11] Liber \u2013 Makowska El\u017cbieta, Kie\u0142czawa Barbara. 2017. \u201dCharakterystyka wybranych parametr\u00f3w z\u0142o\u017cowych termalnych w\u00f3d leczniczych L\u0105dka- -Zdroju\u201d. 56 (2): 117 \u2013 130.<\/p>\n\n\n\n

[12] Liber \u2013 Makowska El\u017cbieta, Kie\u0142czawa Barbara. 2017. \u201eCharakterystyka wybranych parametr\u00f3w z\u0142o\u017cowych termalnych w\u00f3d leczniczych L\u0105dka-Zdroju\u201d, Technika Poszukiwa\u0144 Geologicznych.56 (2):117-130.<\/p>\n\n\n\n

[13] Metryka-Telka Monika, Agnieszka Do\u0142ha\u0144czuk-\u015ar\u00f3dka, Robert Kowalik, Marta Sty\u015b-Maniara, Jaros\u0142aw Gawdzik. 2025. \u201dWp\u0142yw budowy geologicznej na aktywno\u015b\u0107 222Rn w wodzie. \u201dGaz,Woda i Technika Sanitarna (1):17 \u2013 18.<\/p>\n\n\n\n

[14] Paczy\u0144ski Bronis\u0142aw, Sadurski Andrzej (red.). 2007.\u201d Hydrogeologia regionalna Polski\u201d, PIG, Warszawa, t II, (str. 30,31, 57 \u2013 61, 76).<\/p>\n\n\n\n

[15] Przylibski Tadeusz Andrzej, Adamczyk \u2013 Lorenc Anna, \u017bak Stanis\u0142aw, Obszary Wyst\u0119powania potencjalnie leczniczych w\u00f3d radonowych w Sudetach (Cz\u0119\u015b\u0107 II) (str.130).<\/p>\n\n\n\n

[16] Stupnicka Ewa., 2007, Geologia regionalna Polski, WUW, Warszawa: 61 \u2013 65.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

El\u017cbieta Durlej, Anna Sowi\u017cd\u017ca\u0142<\/div>\n

…<\/a><\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[17],"tags":[36],"class_list":["post-1151","post","type-post","status-publish","format-standard","category-wszystkie_artykuly","tag-9-2025"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1151","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1151"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1151\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2574,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1151\/revisions\/2574"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1151"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1151"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1151"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}