{"id":1107,"date":"2025-12-01T12:04:00","date_gmt":"2025-12-01T12:04:00","guid":{"rendered":"https:\/\/gwits.pl\/?p=1107"},"modified":"2026-04-21T16:16:37","modified_gmt":"2026-04-21T16:16:37","slug":"1015199172025124-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gwits.pl\/en\/1015199172025124-2\/","title":{"rendered":"Wst\u0119pna ocena geologiczno-gospodarcza wybranych sk\u0142adowisk odpad\u00f3w wydobywczych i ich wykorzystanie w gospodarce o obiegu zamkni\u0119tym \/ Preliminary Geological and Economic Assessment of Selected Mining Waste Deposits and Their Potential Utilisation within a Circular Economy Framework"},"content":{"rendered":"\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\" \/>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em><a href=\"https:\/\/orcid.org\/0000-0003-0274-5439\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">S\u0142awomir Szymanowicz <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"16\" height=\"16\" class=\"wp-image-2724\" style=\"width: 16px\" src=\"http:\/\/gwits.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/ORCID.png\" alt=\"ORCID ID\"><\/a> <sup>1<\/sup>, <a href=\"https:\/\/orcid.org\/0000-0001-8018-1101\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Amelia Zieli\u0144ska <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"16\" height=\"16\" class=\"wp-image-2724\" style=\"width: 16px\" src=\"http:\/\/gwits.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/ORCID.png\" alt=\"ORCID ID\"><\/a><em><sup> <\/sup><\/em><em><sup>1<\/sup><\/em>, Urszula Koniuch <sup>1<\/sup><\/em><\/p>\n\n\n\n<details class=\"wp-block-details is-layout-flow wp-block-details-is-layout-flow\"><summary>Afiliacje:<\/summary>\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><sup>1<\/sup> &#8220;Poltegor-Institute&#8221; Opencast Mining Institute, Parkowa 25, 51-616 Wroclaw, Poland<br>* Kontakt \/ Correspondence: s\u0142awomir.szymanowicz@igo.wroc.pl<\/p>\n<\/details>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>DOI: 10.15199\/17.2025.12.4<\/strong>, GWiTS 12\/2025, grudzie\u0144 2025<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/gazwoda.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/1015199172025124.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Pobierz w PDF<\/a> (Open Access)<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\" \/>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Streszczenie:<br><\/strong>Artyku\u0142 przedstawia wyniki wst\u0119pnej analizy geologiczno-gospodarczej wybranych sk\u0142adowisk odpad\u00f3w wydobywczych. Zaproponowano metodyk\u0119 bada\u0144 obejmuj\u0105c\u0105 rozpoznanie geologiczne, badania laboratoryjne oraz analiz\u0119 technicznoekonomiczn\u0105 udost\u0119pnienia tzw. z\u0142\u00f3\u017c antropogenicznych. Wst\u0119pne wyniki wskazuj\u0105 na du\u017cy potencja\u0142 gospodarczego wykorzystania materia\u0142\u00f3w zwa\u0142owych w in\u017cynierii l\u0105dowej i wodnej, szczeg\u00f3lnie w kontek\u015bcie gospodarki o obiegu zamkni\u0119tym.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>S\u0142owa kluczowe:<\/strong> odpady wydobywcze, z\u0142o\u017ca antropogeniczne, gospodarka o obiegu zamkni\u0119tym, geoin\u017cynieria, recykling<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Abstract:<br><\/strong>The article presents the results of a preliminary geological and economic assessment of selected extractive waste disposal sites. A research methodology has been proposed, encompassing geological investigations, laboratory testing, and a technical and economic analysis of the potential utilization of so-called anthropogenic deposits. The preliminary findings indicate a high potential for the beneficial use of waste dump materials in civil and hydraulic engineering, particularly in the context of a circular economy approach.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Keywords:<\/strong> mining waste, anthropogenic deposits, circular economy, geoengineering, recycling<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\" \/>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Literatura<\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[1] Acordi Juliana, Sim\u00e3o Lisandro, Faraco Morgana N.S., Borgert C.H., Olivo Eduarda F., Montedo Oscar R.K., Raupp-Pereira Fabiano. 2023. \u201eWaste valorization of coal mining waste from a circular economy perspective\u201d. Resources Policy 80.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[2] Adams Tebbatt Katherine, Thorpe Tony, Osmani Mohamed, Thornback Jane. 2017. \u201eCircular economy in construction: current awareness, challenges and enablers\u201d. Waste and Resource Management 170 (1):15\u201324.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[3] Adiansyah J.S., Rosano M., Biswas W., Haque N. 2017. \u201eLife cycle cost estimation and environmental valuation of coal mine tailings management\u201d. Journal of Sustainable Mining 16: 114\u2013125.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[4] Batog Adam, Hawrysz Marek. 2010. \u201ePrzydatno\u015b\u0107 mieszanek popio\u0142owo-gruntowych do budowy nasyp\u00f3w komunikacyjnych\u201d. G\u00f3rnictwo i Geoin\u017cynieria 34 (2): 69\u201375.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[5] Beylot A., Muller S., Descat M., M\u00e9nard Y., Villeneuve J. 2018. \u201eLife Cycle Assessment of the French Municipal Solid Waste Incineration Sector.\u201d Waste Management 80 (10): 144\u2013153.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[6] Blachowski Jan i in. 2018. \u201eInwentaryzacja ilo\u015bci zdeponowanych odpad\u00f3w eksploatacyjnych powstaj\u0105cych przy wydobywaniu i przer\u00f3bce surowc\u00f3w skalnych na terenie woj. dolno\u015bl\u0105skiego w latach 2010\u20132016 w czynnych zak\u0142adach g\u00f3rniczych\u201d. Raport ko\u0144cowy, Politechnika Wroc\u0142awska.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[7] Caneda-Mart\u00ednez L., S\u00e1nchez J., Medina C., de Rojas M. I. S., Torres J., Fr\u00edas M. 2019. \u201eReuse of coal mining waste to lengthen the service life of cementitious matrices\u201d. Cement and Concrete Composites 99: 72\u201379.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[8] Dziadzio Piotr. 2023. Polityka surowcowa Pa\u0144stwa. Podsumowanie realizacji i wdra\u017cania Polityki Surowcowej Pa\u0144stwa 2050. Warszawa.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[9] Filipowicz Piotr, Borys Marek. 2008. \u201eWykorzystanie odpad\u00f3w przemys\u0142owych do budowy i umacniania wa\u0142\u00f3w przeciwpowodziowych\u201d. Rocznik Ochrona \u015arodowiska 10: 633\u2013644.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[10] Geobaza Ha\u0142dy. <a href=\"https:\/\/cbdgportal.pgi.gov.pl\/haldy\/\">https:\/\/cbdgportal.pgi.gov.pl\/haldy\/<\/a> [dost\u0119p: 16.11.2025].<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[11] Grodecki Marcin, Pabian Zbigniew, Truty Andrzej, Zapa\u0142 Arkadiusz. 2001. \u201eMo\u017cliwo\u015b\u0107 wykorzystania ska\u0142y p\u0142onnej do nadbudowy wa\u0142\u00f3w przeciwpowodziowych \u2013 badania laboratoryjne i analiza numeryczna\u201d. XIII Konferencja Naukowa: Metody komputerowe w projektowaniu i analizie konstrukcji hydrotechnicznych, Korbiel\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[12] Kania Marcin, Zieli\u0144ska Amelia, Pomorski Andrzej, Gunia Piotr, Majcher Arkadiusz. 2021. \u201eBadania mineralogiczno-petrograficzne i chemiczne gnejsu jako klucz do racjonalnej gospodarki z\u0142o\u017cem\u201d. G\u00f3rnictwo Odkrywkowe 62 (3): 4\u201318.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[13] Kawalec Bogdan. 2007. \u201eBadania laboratoryjne i polowe grunt\u00f3w gruboziarnistych na przyk\u0142adzie odpad\u00f3w kopalnianych\u201d. In\u017cynieria \u015arodowiska 54: 37\u201346.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[14] Kokesz Zbigniew, Mucha Jacek. 2010. \u201eDokumentowanie z\u0142\u00f3\u017c antropogenicznych na przyk\u0142adzie wybranych sk\u0142adowisk odpad\u00f3w przemys\u0142u g\u00f3rniczego\u201d. G\u00f3rnictwo Odkrywkowe 51 (2): 17\u201324.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[15] Kude\u0142ko Jan, Nitek Dorota. 2011. \u201eWykorzystanie odpad\u00f3w z dzia\u0142alno\u015bci g\u00f3rniczej jako substytut\u00f3w surowc\u00f3w mineralnych\u201d. Cuprum 3 (60): 51\u201363.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[16] Lottermoser B. G. 2011. \u201eRecycling, reuse and rehabilitation of mine wastes\u201d. Elements 7 (6): 405\u2013410.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[17] Nie\u0107 Marek. Zasady dokumentowania z\u0142\u00f3\u017c kopalin sta\u0142ych. Warszawa 1999, 2002: Ministerstwo \u015arodowiska, Komisja Zasob\u00f3w Kopalin.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[18] Nie\u0107 Marek, Radwanek-B\u0105k Barbara. 2014. Ochrona i racjonalne wykorzystanie z\u0142\u00f3\u017c kopalin. IGSMiE PAN; PIG-PIB; Komitet Zr\u00f3wnowa\u017conej Gospodarki Surowcami Mineralnymi PAN, Krak\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[19] Nie\u0107 Marek, Sobczyk J. 2017. \u201ePolskie zasady dokumentowania i klasyfikacji zasob\u00f3w\u201d. G\u00f3rnictwo Odkrywkowe 58 (4): 34\u201337.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[20] Skar\u017cy\u0144ska Krystyna M. 1997. Odpady pow\u0119glowe i ich zastosowanie w in\u017cynierii l\u0105dowej i wodnej. Wydawnictwo Akademii Rolniczej, Krak\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[21] Sybilski Dariusz, Duszy\u0144ski Andrzej, Wile\u0144ski Piotr, Kraszewski Cezary, Pachowski Jan. 2004. \u201eOcena i badania wybranych odpad\u00f3w przemys\u0142owych do wykorzystania w konstrukcjach drogowych\u201d. Instytut Badawczy Dr\u00f3g i Most\u00f3w, Warszawa.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[22] Tam V.W.Y. 2018. \u201eEconomic comparison of concrete recycling: A case study approach.\u201d Resources, Conservation and Recycling 52 (5): 821\u2013828.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[23] Uberman Ryszard. 2012. \u201eZ\u0142o\u017ca antropogeniczne \u2013 problem wirtualny czy realny?\u201d. G\u00f3rnictwo Odkrywkowe 53 (1\u20132): 5\u20138.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[24] Villeneuve J., Muller S., Laurent F. 2018. Monetarization of externalities:the case of mineral resources extraction and use. Raport BRGM MODEXT (BRGM\/RC-68291-FR).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[25] Witt Andrzej, Schmidt Zbigniew, Pomorski Andrzej, Majcher Arkadiusz. 2015. \u201ePotencjalne kierunki zagospodarowania kopalin skaleniono\u015bnych wraz z produktami s\u0142abozbywalnymi powstaj\u0105cymi w procesie produkcyjnym kopalni gnejsu \u2018Doboszowice 1\u2019\u201d. G\u00f3rnictwo Odkrywkowe 56 (6): 55\u201362.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[26] Witt Andrzej, Schmidt Zbigniew, Pomorski Andrzej. 2016. \u201eAktualne kierunki wykorzystania gnejs\u00f3w ze z\u0142\u00f3\u017c dolno\u015bl\u0105skich i opolskich oraz perspektywy zastosowania ich w nowych ga\u0142\u0119ziach przemys\u0142u\u201d. G\u00f3rnictwo Odkrywkowe 57 (1\u20132): 47\u201357.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[27] W\u00f3jcik Jan. 2012. \u201eWa\u0142brzyskie ha\u0142dy i osadniki kopalniane jako \u017ar\u00f3d\u0142o surowc\u00f3w wt\u00f3rnych \u2013 wst\u0119pne wyniki inwentaryzacji\u201d. Przegl\u0105d Geologiczny 60 (4): 212\u2013219.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[28] W\u00f3jcik Jan. 2018. \u201eTereny pokopalniane Zag\u0142\u0119bia Wa\u0142brzyskiego 20 lat po zamkni\u0119ciu kopal\u0144 w\u0119gla\u201d. Przegl\u0105d Geograficzny 90 (2): 267\u2013290.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[29] Wowkonowicz Pawe\u0142, Bojanowicz-Bablok Anna, Gworek Barbara. 2018. \u201eWykorzystanie odpad\u00f3w z przemys\u0142u wydobywczego i hutnictwa w drogownictwie\u201d. Rocznik Ochrona \u015arodowiska 20 (2): 1335\u20131349.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">[30] Zieli\u0144ska Amelia 2024. \u201eWymywanie metali ci\u0119\u017ckich z odpad\u00f3w pobranych z ha\u0142dy wa\u0142brzyskiej \u2013 badania wst\u0119pne\u201d. G\u00f3rnictwo Odpadowe 64(3): 4\u20138.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\" \/>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class=\"mh-excerpt\">S\u0142awomir Szymanowicz, Amelia Zieli\u0144ska, Urszula Koniuch, GWiTS 12\/2025<\/div>\n<p> <a class=\"mh-excerpt-more\" href=\"https:\/\/gwits.pl\/en\/1015199172025124-2\/\" title=\"Wst\u0119pna ocena geologiczno-gospodarcza wybranych sk\u0142adowisk odpad\u00f3w wydobywczych i ich wykorzystanie w gospodarce o obiegu zamkni\u0119tym \/ Preliminary Geological and Economic Assessment of Selected Mining Waste Deposits and Their Potential Utilisation within a Circular Economy Framework\"> &#8230;<\/a><\/p>","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[17],"tags":[33],"class_list":["post-1107","post","type-post","status-publish","format-standard","category-wszystkie_artykuly","tag-12-2025"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1107","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1107"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1107\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3298,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1107\/revisions\/3298"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1107"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1107"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gwits.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1107"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}